Die Hol Manne

Here’s an Afrikaans translation of T.S. Eliot’s “The Hollow Men” that I did nearly 20 years ago:

Die Hol Manne

I

Ons is die hol manne
Ons is die gestopte manne
Leunend teen mekaar
Kopstuk met strooi gevul. Helaas!
Ons droë stemme, wanneer
Ons tesame fluister
Is stil en sinloos
Soos wind in droë gras
Of rot-pote oor gebreekte glas
In ons droë kelder.

Gestalte sonder vorm, skakering sonder kleur,
Verlamde krag, gebaar sonder beweging;

Dié wat oorgesteek het
Met direkte oë, na die dood se ander Koninkryk
Onthou ons – indien ooit – nie as verlore
Weldadige siele nie, maar slegs
As die hol manne
Die gestopte manne.

II

Oë wat ek nie in drome durf ontmoet nie
In die dood se droom koninkryk
Hierdie verskyn nie:
Daar, die oë is
Sonlig op ‘n gebreekte suil
Daar, is ‘n boom wat swaai
En stemme is
In die wind se sang
Meer afgeleë en meer plegtig
As ‘n kwynende ster.

Laat my nie nader wees nie
In die dood se droom koninkryk
Laat my ook
Sulke opsetlike vermommings dra
Rotte-jas, kraai-vel, gekruisde stawe
In ‘n veld
Gedra soos die wind gedra
Niks nader –

Nie daardie finale ontmoeting
In die skemer koninkryk nie

III

Dit is die dooie land
Dit is kaktus land
Hier is die rotsbeelde
Gerys, hier ontvang hulle
Die smeekbede van ‘n dooie man se hand
Onder die glinster van ‘n kwynende ster.

Is dit soos dié
In die dood se ander koninkryk
Alleen ontwakend
Met die uur wanneer ons
Beef met teerheid
Lippe wat sou soen
Vorm gebede aan gebreekte steen.

IV

Die oë is nie hier
Daar is geen oë hier
In hierdie vallei van sterwende sterre
In hierdie hol vallei
Hierdie gekraakte kaak van ons verlore koninkryke

In hierdie laaste ontmoetingsplek
Tas ons tesame
en vermy spraak
Vergader op hierdie strand van die hoogdrawende rivier

Gesigloos, tensy
Die oë herverskyn
As die ewigdurende ster
Veelvoudige roos
Of die dood se skemer koninkryk
Die hoop alleenlik
Van leë manne.

V

Hier dans ons om die turksvy boom
Turksvy boom turksvy boom
Hier dans ons om die turksvy boom
om vyfuur in die môre.

Tussen die idee
En die realiteit
Tussen die mosie
En die aksie
Val die skaduwee

Want u is die koninkryk

Tussen die bevrugting
En die skepping
Tussen die emosie
En die reaksie
Val die skaduwee

Lewe is baie lank

Tussen die begeerte
En die kramptrekking
Tussen die vermoë
En die bestaan
Tussen die wese
En die nakomeling
Val die skaduwee

Want u is die koninkryk

Want u is
Lewe is
Want u is die

Dit is hoe die wêreld eindig
Dit is hoe die wêreld eindig
Dit is hoe die wêreld eindig
Nie met ‘n knal nie, maar ‘n kerm.

5 Responses to Die Hol Manne

  1. Hi Rustum,

    Your flowing Afrikaans translation inspired me to try the same in Dutch (assisted by your Afrikaans, of course). You’ll find Parts I and II below. It really is quite intriguing to see the two languages side by side. I’d expectred the Afrikaans to be more flowing, because there are fewer conjugations, but the double negative does seem to throw up little walls in the meter.

    It really is a privilege to be so familiar with more than one language, especially when it comes to poetry. Translation compels you to consider the structural intricacies of a poem – you can’t just sit back and enjoy the bouquet, but have to transfer it to a new vase, flower by flower.

    Looking forward to your take on the Raka translation.
    All the best,
    R.

    De Holle Mannen

    I

    Wij zijn de holle mannen
    Wij zijn de volle mannen
    Leunend tegen elkaar
    Hoofd gevuld met stro. Helaas!
    Onze droge stemmen, als
    We samen fluisteren
    Zijn stil en zinloos
    Als wind in droog gras
    Of rattenpoten op gebroken glas
    In onze droge kelder

    Gestalte zonder vorm, schakering zonder kleur
    Verlamde kracht, gebaar zonder beweging;

    Zij die zijn overgestoken
    Met verstilde ogen, naar het ander dodenrijk
    Onthouden ons – indien ooit – niet als verloren
    Woeste zielen, maar enkel
    Als de holle mannen
    De volle mannen

    II

    Ogen die ik niet durf te ontmoeten
    In het droomrijk van de dood
    Laten zich niet zien:
    Daar, de ogen zijn
    Zonlicht op een gebroken zuil
    Daar, staat een boom te schommelen
    En stemmen gedragen
    In het windsgezang
    Klinken verder en plechtiger
    Dan een kwijnende ster

    Laat mij niet nader zijn dan dit
    In het droomrijk van de dood
    Laat mij me ook
    Doelbewust vermommen
    Met rattenjas, kraaienhuid, gekruiste staven
    In een veld
    Me gedragen als de wind
    Niet nader dan dit –

    Niet dat laatste treffen
    In het schemerrijk

  2. Bg. vertaling is nie deur Rustum nie, maar deur Johann de Lange. Kopiereg op vertaling.

  3. RK says:

    Ek is jammer, Johann, dit is my eie vertaling, 1988. Nooit gepubliseer nie. Dalk is daar ooreenkomste met joune, maar ek het hierdie self vertaal. Ek het nog nooit jou vertalings gesien nie.

  4. Wat betref “Die Hol Manne” het ek geen verduideliking nie. Dit is baie na aan joune & daar is geen manier wat ek joune vroeër sou kon sien nie omdat dit, soos jy opmerk, ongepubliseer was. Met iets soos “The Hollow Men” is dit moontlik om onafhanklik van mekaar baie na aan identiese vertalings te lewer.

    Die oplossing is dat ek myne vir eers in die laai gooi, & later oor doen & seker maak dat dit beduidend verskil.

    Sal interessant wees om te sien hoe ons vertalings van The Waste Land daar uitsien.

  5. RK says:

    Ek het net Prufrock, Hollow Men en La Figlia Che Piange vertaal. Ek was nog ‘n derde-jaarse student. Toe begin ek met Paradise Lost, maar hou op na 15 of so reels. Geen Waste Land.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: